IMO’dan Deniz Kirliliğine Karşı Yeni Adımlar: Yağlı Atıkların Buharlaştırılması Zorunlu Hale Geliyor

Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) Deniz Kirliliğini Önleme ve Kirliliğe Müdahale (PPR) Alt Komitesi’nin 13. Dönem Toplantısı, 9-13 Şubat 2026 tarihleri arasında Londra’da gerçekleştirildi. Türkiye’yi Denizcilik Genel Müdürlüğü’nün temsil ettiği bu önemli toplantıda, deniz kirliliğini önlemeye yönelik bir dizi kritik karar alındı. Genel Müdürlük tarafından yapılan açıklamada, toplantıda alınan ve MEPC 84’e iletilecek olan önemli kararlar detaylandırıldı.

Deniz Kirliliğini Önlemede Yeni Düzenlemeler

Toplantının öne çıkan başlıklarından biri, gemilerden kaynaklanan yağlı atıkların bertarafına yönelik yeni bir kuralın kabul edilmesi oldu. MARPOL Ek I’e sintine suyundaki yağlı atıkların zorla buharlaştırılarak bertarafına ilişkin yeni Kural 12B eklendi. Bu kural, gemilerde isteğe bağlı olarak kurulan Entegre Sintine Arıtma Sistemi (IBTS) ile ilgili düzenlemeleri belirleyecek. Yeni düzenlemenin, IBTS ile donatılmış 400 gros ton ve üzeri gemilere uygulanması ve MARPOL Ek I değişikliklerinin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren geçerli olması öngörülüyor. Bu adım, denizlerdeki yağlı atık miktarını azaltarak çevresel korumayı güçlendirmeyi hedefliyor.

Karbon İçermeyen Yakıtlar ve Emisyon Kontrolü

Toplantıda ayrıca, karbon içermeyen yakıtlar (amonyak, hidrojen vb.) veya karbonlu/karbonsuz yakıt karışımları ile çalışan motorların sertifikalandırılmasını sağlamak amacıyla NOx Teknik Kodu 2008’de değişiklik taslakları hazırlandı. Bu kapsamda, egzoz gazı kütle akış hızı hesaplamaları için yeni “hidrojen dengesi” ve “oksijen dengesi” yöntemleri eklendi. Düşük motor yüklerindeki emisyonların kontrolü, liman devleti denetimlerini destekleyecek onboard doğrulama yöntemleri ve SCR sistemlerinin arıza tespiti ile raporlanmasına yönelik rehber ilkeler de ele alınarak somut öneriler geliştirildi.

İstilacı Türlerin Yayılımı ve Plastik Atıklar

Gemilerde biyofouling kaynaklı istilacı türlerin yayılımını önlemek amacıyla “Gemi Biyofouling’ine İlişkin Bağlayıcı Çerçevenin Geliştirilmesi” kararı alındı. Bu, deniz ekosistemlerinin korunması açısından büyük önem taşıyor. Ayrıca, deniz yolu ile yük konteynerlerinde taşınan plastik peletlerin çevresel risklerinin azaltılmasına ilişkin MARPOL Annex 111 veya SOLAS sözleşmeleri çerçevesinde zorunlu bir uygulama düzenlenmesine karar verildi. MEPC 84’te bu zorunlu düzenlemenin hangi sözleşme kapsamında yapılacağının kararlaştırılması planlanıyor. Gemilerden Kaynaklanan Deniz Plastik Atıkların Ele Alınması Stratejisi ve 2025 Eylem Planı’nın tek bir önergede birleştirilmesine ilişkin çalışmalar da tamamlandı.

Diğer Önemli Kararlar

Toplantıda, sıvı maddelerin geçici olarak sınıflandırılmasına ilişkin MEPC.2 Sirküleri kabul edildi. MARPOL Sözleşmesi’nin Ek-l’i kapsamında çalışma grubunda birçok değişiklik ve düzenleme yapılması görüşüldü. Balıkçılık ekipmanı işaretleme sistemlerinin ve FAO’nun Balıkçılık Ekipmanının İşaretlenmesine İlişkin Gönüllü Kılavuzlarının uygulanmasını teşvik etmek amacıyla bir genelge taslağı geliştirilmesine karar verildi. Yağ Kayıt Defteri’nin makine dairesi operasyonları hususunda ilgili bölümünün tüm gemiler için kayıtlarının tutulmasına ilişkin revize edilerek rehber metin ve taslak MEPC sirküleri üzerinde anlaşmaya varıldı. Son olarak, 2003 yılında kabul edilen Makine Dairesi Sintine Suları Kirlilik Önleme Ekipmanlarına ilişkin Kılavuz’un güncellenmesine karar verildi. Bu güncelleme, modern yakıt türleri ve ekipman davranışlarını daha iyi yansıtarak çevresel korumayı artırmayı amaçlıyor.