Ortadoğu’da Tanker Krizi: Navlun Fiyatları Rekor Kırdı, Hürmüz Boğazı Sessizliğe Büründü

ABD öncülüğündeki bir deniz güvenlik koalisyonu, Irak kıyılarında bir tankere yapılan saldırının ardından Ortadoğu genelinde artan sabotaj riskine karşı denizcilik sektörünü uyardı. Özellikle sabit konumdaki ve öngörülebilir rotalarda seyreden gemilerin hedef haline geldiği belirtildi. Birleşik Deniz Kuvvetleri Ortak Deniz Bilgi Merkezi (JMIC), riskin artık Hürmüz Boğazı ile sınırlı kalmayıp bölgedeki daha geniş bir alana yayıldığını duyurdu.

Navigasyon Sistemlerinde Ciddi Bozulmalar Yaşanıyor

Güvenlik uyarısı, bölgedeki navigasyon sistemlerinde yaşanan ciddi bozulmalarla aynı döneme denk geldi. JMIC, Hürmüz Boğazı yaklaşımları, Umman Körfezi ve Arap Körfezi’nde önemli GNSS (uydu navigasyon sistemi) parazitlerinin devam ettiğini bildirdi. 28 Şubat’tan bu yana ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sonrası bölgede konum sapmaları, AIS anormallikleri ve kesintili sinyal bozulmalarının arttığı kaydedildi. Bu durum, deniz trafiğinde yanlış konum verilerine, navigasyon hatalarına ve olası deniz kazalarına yol açabilecek ek bir risk oluşturuyor.

Hürmüz Boğazı’nda Ticari Trafik Durma Noktasında

Artan güvenlik endişeleri ve navigasyon sorunları, bölgedeki ticari deniz trafiğini derinden etkiledi. Normalde 24 saatte yaklaşık 138 gemi geçişinin kaydedildiği Hürmüz Boğazı’nda, son AIS verilerine göre günlük geçişler tek haneli rakamlara kadar düştü. Son 24 saat içinde yalnızca iki ticari gemi geçişi doğrulanırken, bu gemiler arasında hiç tanker bulunmadığı bildirildi. JMIC, bu durumun resmi bir yasal kapanmadan değil, güvenlik uyarıları, sigorta şirketlerinin çekilmesi ve operasyonel temkinler nedeniyle bölgede fiili bir duraklama yaşandığını belirtti.

Tanker Piyasasında Rekor Navlun Fiyatları

Bölgedeki gerilim, tanker piyasasında sert fiyat hareketlerine neden oldu. Tankers International verilerine göre, VLCC segmentinde bazı kiralama fiyatları teorik olarak rekor seviyelere ulaştı. Dynacom’a ait 300.000 dwt’lik Adamantios (2022) isimli VLCC, Hindistan’a yapılacak bir sefer için Reliance tarafından günlük 537.913 dolar gibi rekor seviyeye yakın bir bedelle kiralandı. Buna karşılık Kalamos (2010) adlı VLCC’nin Bharat Petroleum’a günlük 758.000 dolar seviyesinde varsayımsal bir alt kiralama fiyatıyla teklif edildiği bildirildi. Hafta başında ise Minerva’ya ait Pantanassa isimli tanker için günlük 420.000 dolar seviyesinde teklif verilmesine rağmen, piyasa belirsizliği nedeniyle anlaşma sağlanamadı. Brokerler, bu fiyatların önemli bir kısmının henüz tamamlanmış sözleşmelerden ziyade kağıt üzerinde veya şartlı teklifler olduğunu belirterek, gemi sahipleri ve kiracıların güvenlik risklerini değerlendirmek için temkinli davrandığını ifade ediyor.