Deniz Taşımacılığında Yeni Zam Dalgaları: Yakıt Fiyatları ve Savaş Riski Faturayı Kabartıyor
Orta Doğu'daki savaş ve artan petrol fiyatları nedeniyle deniz taşımacılığı şirketleri, konteyner başına ek savaş riski ve yakıt zammı uygulamaya başladı. Bu zamların özellikle ithal ürünlerde fiyat artışına yol açarak Türkiye'deki enflasyonla mücadeleyi olumsuz etkilemesi bekleniyor.
Orta Doğu’da yaşanan savaşın ardından deniz taşımacılığı sektöründe şok gelişmeler yaşanıyor. Taşıdıkları konteynerlere acil savaş riski zammı uygulayan şirketler, şimdi de petrol fiyatlarındaki artış nedeniyle acil durum yakıt ek ücreti uygulamasına geçti. Bu durum, özellikle ithal ürünlerin fiyatlarında artışa neden olarak Türkiye’deki enflasyonla mücadelede yeni zorluklar yaratacak.
Savaş Riski Zammının Ardından Yakıt Ek Ücreti
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla tırmanan Orta Doğu gerilimi, deniz taşımacılığını doğrudan etkiledi. Konteyner gemi operatörleri, taşıdıkları kargolara uyguladıkları acil savaş riski ek ücretinin ardından, petrol varil fiyatlarının 93 dolar seviyesine ulaşmasıyla birlikte acil durum bunker ek ücreti uygulamasına da başladıklarını duyurdu. Bu yeni zamlar, ihracatçı ve ithalatçılar için maliyetleri önemli ölçüde artıracak.
Farklı Hatlarda Değişen Ek Ücretler
Arkas Line, küresel petrol fiyatlarındaki hızlı artışın yakıt maliyetlerini öngörülen seviyelerin üzerine çıkardığını belirterek, hizmet standartlarını korumak amacıyla 16 Mart 2026 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere acil durum bunker ek ücreti uygulamak zorunda kaldıklarını açıkladı. Bu uygulamaya göre, Kızıldeniz ve Hint Yarımadası ihracat/ithalatlarında TEU başına 65-55 Euro, Batı Afrika ve Fas hattında 200-175 Euro, Kuzey Afrika ve Karadeniz hattında ise 30-25 Euro ek ücret alınacak.
MSC’den Akdeniz ve Karadeniz’e Ek Yakıt Ücreti
MSC Mediterranean Shipping Company de benzer bir adım atarak, Akdeniz (Batı Akdeniz, Adriyatik, Doğu Akdeniz, Yunanistan ve Türkiye dahil) ve Karadeniz’den Hint Yarımadası, Kızıldeniz ve Doğu Afrika’ya giden tüm kargolara Acil Yakıt Ek Ücreti (EFS) uygulayacağını bildirdi. 16 Mart 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak bu ücrete göre, Akdeniz ve Karadeniz’den Kızıldeniz’e TEU başına 30 dolar, soğutmalı konteynerde 50 dolar; Doğu Afrika’ya 60 dolar, soğutmalı konteynerde 90 dolar; Hint Yarımadası’na ise 40 dolar, soğutmalı konteynerde 60 dolar ek yakıt ücreti yansıtılacak. Bu zamların, özellikle Türkiye’nin dış ticaretinde önemli bir paya sahip olan ithal ürünlerin maliyetini artırarak enflasyonla mücadeleyi zorlaştırması öngörülüyor.
